salsa toen en nu
Salsa toen en nu
De geschiedenis van de dans begint al in de prehistorie. Natuurvolken gebruikten de dans onder andere als ritueel om de goden tot tevredenheid te stemmen of om gunsten af te dwingen. Deze magische dansrituelen hebben zich in de loop van de tijd ontwikkeld tot de dansvormen die we nu kennen. Daarbij zijn drie functies te onderscheiden: de dans als ritueel, als recreatieve waarde en als vorm van communicatie.
De rituele dans heeft een magisch of religieus karakter en wordt uitgevoerd om een bovennatuurlijke macht (goden, demonen) te bezweren of te vereren.
De recreatieve dans heeft tot doel om via de dans iets van de eigen cultuur te beleven. Vaak zegt de dans iets over de geschiedenis van de eigen cultuur of het eigen land. Dit kan gepaard gaan met een grote bewegingsenergie, hoewel met name in de westerse cultuur deze energie min of meer is bevroren tot een formele dans zoals bij de hofdans. In de moderne popdansen is de bewegingsenergie weer duidelijk herkenbaar.
De communicatieve dansvorm is vooral terug te vinden in de theaterdans. Daarin spelen de dansers een rol die op de anderen is afgestemd.
Salsa!
De oorsprong van de Salsa ligt in de Cubaanse Son, een dans die begin deze eeuw is voortgevloeid uit dansen zoals de Guajira en de Rumba. Deze dansen zijn voortgekomen uit de tijd dat er nog slavernij op Cuba was. De Son is nu vooral bekend door bands als de Buena Vista Social Club en de Vieja Trova Santiagera.
In de jaren zestig ontstond Salsa, dat letterlijk 'saus' betekent, in de Latino wijken van New York. In de ghetto's maakten Cubaanse en Latijns-Amerikaanse immigranten ieder met hun eigen achtergronden muziek. De Cubaanse muziek en dans zijn in deze smeltkroes van culturen altijd dominant geweest. Salsa is een dans van de straat. Als je de basispassen beheerst gebruik je je eigen variaties en creativiteit. Het is vooral een spel tussen twee mensen. Er is geen vaste techniek, zoals bijv. bij ballroomdansen of klassiek ballet. Iedere salsero ontwikkelt gaandeweg zijn of haar eigen stijl en variaties.
Fania Records
De opmars van de salsa is connected met Fania Records. Deze platenmaatschappij werd in 1964 opgericht door Johnny Pacheco, een Dominicaanse bandleider die sterke affiniteit had met Cubaanse muziek.
Fania begon als onafhankelijk label met Pacheco aan het roer, die zelf voor de distributie zorgde door zijn auto vol te gooien met platen en daarmee de platenwinkels te voorzien. In 1976 nam de Amerikaanse Italiaan het roer over en professionaliseerde hij de maatschappij.
In deze tijd speelde componist Willie Colon een belangrijke rol. Hij werkte samen met zangers als Hector Lavoe, Ismael Miranda en Ruben Blades. Zij drukten hun stempel op de de Fania stijl.
1970 beleefde salsa zijn hoogtepunt. Daarna kwam de Merengue in opmars en verloor zo steeds meer terrein. Aan het eind van de 70-jaren kwam de HipHop sterk op. Dit betekende het einde van de heftige Salsa periode.
Patrick Rosheuvel
www.patrickandvanessa.com
Dansmuziek
Dans gaat bijna altijd gepaard met muziek. Daarbij onderscheiden we twee soorten dansmuziek:
– muziek die al bestaat en waarop gedanst wordt, bijvoorbeeld discomuziek;
– muziek die speciaal geschreven is om op te dansen, bijvoorbeeld dansmuziek uit de renaissance, balletmuziek en volksdansmuziek (folk).
Naast muziek die de rituele dans ondersteunde ontstond al vroeg ook de volksdansmuziek om de volksdansen te begeleiden. Vaak gebeurde dat door een of slechts enkele instrumenten, bijvoorbeeld de viool en de trom. In diverse culturen heeft de volksmuziek zich ontwikkeld tot een eigen stijl zoals flamenco, zigeunermuziek, salsamuziek, country-and-westernmuziek enzovoort. Deze muziek is nog steeds populair. Dat blijkt uit de revival van de volksmuziek in de jaren tachtig van de vorige eeuw, toen de folkmusic in opkomst kwam.
Binnen de geschiedenis van de klassieke muziek ontwikkelde de dansmuziek zich met name vanaf de renaissance. In die periode werden diverse instrumenten ontwikkeld en ontstonden er allerlei soorten ensembles. Later heeft de dansmuziek vooral een eigen plek gekregen in de vorm van balletmuziek.
Naast de ontwikkeling van de dansmuziek in al zijn vormen is men muziek die niet in eerste instantie bedoeld was om te dansen gaan gebruiken voor de dans. Zo gebruiken moderne dansgroepen diverse soorten muziek voor hun dansuitvoeringen, van Bach tot elektronische muziek. Bij het stijldansen dat op dansscholen wordt aangeleerd, maakt men meestal gebruik van zowel instrumentale als vocale muziek die niet speciaal voor de dans is geschreven, maar zich wel goed leent voor dansen als foxtrot, wals en tango. In disco’s worden vaak tophits gebruikt om op te dansen.
Zo heeft zich naast een ontwikkeling van specifieke dansmuziek ook een ontwikkeling voorgedaan waarbij alle vormen van muziek zich laten lenen voor diverse dansvormen.